ပြည်တွင်း အရပ်ဘက်လူမှုအဖွဲ့အစည်းများအတွက် စီမံအုပ်ချုပ်မှုလမ်းညွှန်အပိုင်း (၄)
- Metta Aid
- Jul 21
- 2 min read
“အားနာမှု” ကို ကျော်လွန်ပြီး ဘုတ်အဖွဲ့တွင်း ကျန်းမာတဲ့ ဆွေးနွေးမှု ဘယ်လိုလုပ်မလဲ? (Cultural Intelligence) 👥💬
ဒီအပိုင်းမှာတော့ မြန်မာ့လူအဖွဲ့အစည်းကြားထဲမှာ အမြဲရှိနေတဲ့ "အားနာမှု" ဓလေ့ကြောင့် ဘုတ်အဖွဲ့ (BoD) တွေ အသက်မဲ့ပြီး အဖွဲ့အစည်းတွင်း ပြဿနာတွေ ဖုံးကွယ်သွားတတ်ပုံနဲ့၊ ဒါကို ကျော်လွန်ဖို့ Culturally Intelligent Governance (ယဉ်ကျေးမှုအရ အမြော်အမြင်ရှိသော စီမံအုပ်ချုပ်မှု) နည်းလမ်းတွေကို တင်ဆက်သွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။
ကျွန်တော်တို့ မြန်မာ့လူအဖွဲ့အစည်းမှာ အလွန်လှပပြီး အမြဲတမ်း တွေ့ရလေ့ရှိတဲ့ ဓလေ့တစ်ခု ရှိပါတယ်။ အဲဒါကတော့ “အားနာမှု” (အားနာမှု - သူတစ်ပါး စိတ်အနှောင့်အယှက်ဖြစ်မှာ စိုးရိမ်စိတ်) နဲ့ Social Harmony ခေါ် ပတ်ဝန်းကျင်နဲ့ အဆင်ပြေအောင် နေတတ်တဲ့ စိတ်နေစိတ်ထားပဲ ဖြစ်ပါတယ်။
ဒါပေမယ့် အဖွဲ့အစည်းတစ်ခုကို စနစ်တကျ အပြန်အလှန် ထိန်းကျောင်းရမယ့် ဒါရိုက်တာဘုတ်အဖွဲ့ (BoD) စားပွဲဝိုင်းထဲကို ဒီ “အားနာမှု” တွေ အတိုင်းအတာထက်ကျော်လွန်ပြီး ဝင်လာတဲ့အခါမှာတော့ အဖွဲ့အစည်းအတွက် ကြီးမားတဲ့ အန္တရာယ်တစ်ခု ဖြစ်လာပါတော့တယ်။
နိုင်ငံတကာအဆင့်မီ စီမံအုပ်ချုပ်မှုတွေကတော့ စာအုပ်ကြီးအတိုင်း “ဘုတ်အဖွဲ့အစည်းအဝေးမှာ တိုက်ရိုက်ဝေဖန်ပါ၊ အငြင်းပွားပါ၊ မဲခွဲဆုံးဖြတ်ပါ” လို့ အလွယ်တကူ ပြောလေ့ရှိပါတယ်။ ဒါပေမယ့် ဒါဟာ ကျွန်တော်တို့ မြန်မာပြည်မှာ ဘာလို့ အလုပ်မဖြစ်ဘဲ အဖွဲ့အစည်းကို ပိုပြီး စိတ်ဝမ်းကွဲစေတာလဲ ဆိုတာ အသေးစိတ်လေ့လာကြည့်ရအောင်ပါ။ 👇
၁။ လူကြီးတွေကို အားနာလို့ အန္တရာယ်တွေကို မျက်ကွယ်ပြုမိခြင်း
မြန်မာပြည်က အဲန်ဂျီအိုဘုတ်အဖွဲ့တွေမှာ တည်ထောင်သူ (Founder) တွေ၊ ဒါမှမဟုတ် ဝါရင့်တဲ့ ပညာရှင်ကြီးတွေ၊ အသက်အရွယ်ကြီးရင့်သူတွေ ပါဝင်လေ့ရှိပါတယ်။ ဒီလိုအချိန်မှာ SMT အဖွဲ့ဝင်အငယ်ပိုင်းတွေ ဒါမှမဟုတ် ဘုတ်အဖွဲ့ဝင်အသစ်တွေအနေနဲ့ အဖွဲ့အစည်းရဲ့ မဟာဗျူဟာမြောက် အမှားတစ်ခု ဒါမှမဟုတ် ဘဏ္ဍာရေးဆိုင်ရာ အန္တရာယ်တစ်ခုခုကို မြင်နေရင်တောင်...
“လူကြီးတွေကို ထောက်ပြရင် စော်ကားရာ ရောက်မလား၊ ငါ့ကြောင့် စိတ်အနှောင့်အယှက် ဖြစ်သွားမလား” ဆိုတဲ့ အားနာစိတ်ကြောင့် နှုတ်ဆိတ်နေမိတတ်ကြပါတယ်။ အစည်းအဝေးမှာတော့ အားလုံးက ပြုံးပြုံးလေးနဲ့ သဘောတူလိုက်ကြပေမယ့်၊ အတွင်းကြိတ် ပြဿနာတွေကတော့ ပိုပြီး ကြီးထွားလာရုံပဲ ရှိပါတယ်။
၂။ တိုက်ရိုက်ဝေဖန်ခြင်းမှသည် အဖွဲ့အစည်းတွင်း သဘောထားအမြင်အကွဲအပြဲများဆီသို့
နိုင်ငံတကာအဆင့်မီ စာအုပ်ကြီးတွေအတိုင်း အစည်းအဝေးစားပွဲဝိုင်းမှာ ပြဿနာတစ်ခုကို ဒေါ့ထွက်အောင် တိုက်ရိုက်ဝေဖန်၊ အပြစ်တင်တာမျိုး လုပ်လိုက်တဲ့အခါမှာလည်း မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှုအရ အဝေဖန်ခံရသူက (စနစ်ကို ဝေဖန်တာထက်) မိမိပုဂ္ဂိုလ်ကို တိုက်ခိုက်တယ်လို့ ခံစားရသွားတတ်ပါတယ်။
ဒါဟာ အစည်းအဝေးအပြီးမှာ အဆင်မပြေမှုတွေ၊ မကျေနပ်မှုတွေအဖြစ် ကျန်ခဲ့ပြီး ဘုတ်အဖွဲ့ဝင်တွေ ရုတ်တရက် နုတ်ထွက်တာ၊ ဒါမှမဟုတ် BoD နဲ့ SMT ကြားမှာ မယုံကြည်မှုတွေနဲ့ အဖွဲ့အစည်းတွင်း သဘောထားအမြင်တွေ ကွဲလွဲမှုဖြစ်လာပြီး အဖွဲ့အစည်းကို အကြီးအကျယ် နစ်နာစေပါတယ်။
၃။ Metta Aid ရဲ့ အဖြေ - Culturally Intelligent Governance
Metta Aid အနေနဲ့ မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှု ဓလေ့ထုံးတမ်းတွေကိုလည်း မဖျက်ဆီးဘဲ၊ အဖွဲ့အစည်းကိုလည်း ထိရောက်စွာ ထိန်းကျောင်းနိုင်မယ့် “ယဉ်ကျေးမှုအရ အမြော်အမြင်ရှိသော စီမံအုပ်ချုပ်မှု နည်းလမ်း (၂)ခု ကို လမ်းညွှန်ပေးချင်ပါတယ်။
နည်းလမ်း (၁) အကြိုညှိနှိုင်းခြင်း (Consensus-Building before Meeting)
အရေးကြီးတဲ့ အလှည့်အပြောင်းတွေကို တရားဝင် အစည်းအဝေးထဲကျမှ ရုတ်တရက်ချပြပြီး မဲခွဲတာမျိုး မလုပ်ပါနဲ့။ အစည်းအဝေးမတိုင်ခင် အလွတ်သဘော ကြိုတင်ဆွေးနွေး အကြံဉာဏ်တောင်းခံခြင်းဖြင့် အားလုံးရဲ့ မျက်နှာကို ထောက်ထားပြီးသားဖြစ်သလို၊ တရားဝင် အစည်းအဝေးမှာလည်း အဆင်ပြေချောမွေ့စွာ ဆုံးဖြတ်နိုင်မှာ ဖြစ်ပါတယ်။
နည်းလမ်း (၂) ပုဂ္ဂိုလ်ရေးကိုဖယ်ပြီး စနစ်ကိုကြည့်မယ့် Risk-Scorecards များ သုံးခြင်း
“ဘယ်သူက မှားတာလဲ” လို့ အချင်းချင်း လက်ညှိုးထိုးမယ့်အစား “အဖွဲ့အစည်းရဲ့ စနစ်က ဘာလဲ” ဆိုတာကို အမှတ်ပေးစနစ် (Scorecard) တွေနဲ့ ဓမ္မဓိဋ္ဌာန်ကျကျ (Objective ကျကျ) ဆန်းစစ်ပါ။ ဒါမှ အဝေဖန်ခံရသူအနေနဲ့ ပုဂ္ဂိုလ်ရေးအရ ထိခိုက်မှုမရှိဘဲ ပြဿနာကို အတူတူ ဝိုင်းဝန်းဖြေရှင်းလာမှာ ဖြစ်ပါတယ်။
💡 တည်ထောင်သူတွေနှင့် ခေါင်းဆောင်တွေအတွက် ပေးချင်တဲ့ မက်ဆေ့ခ်ျ
“ခေါင်းဆောင်မှုဆိုတာ အားနာတတ်တဲ့ အကျင့်ကို အလွဲသုံးစားလုပ်ဖို့ မဟုတ်သလို၊ အားနာခြင်းကြောင့် အဖွဲ့အစည်းရဲ့ အနာဂတ်ကို အဆုံးရှုံးခံဖို့လည်း မဟုတ်ပါဘူး။”
ကျန်းမာတဲ့ အဖွဲ့အစည်းတစ်ခုမှာ “အပြန်အလှန် လေးစားသမှုရှိတဲ့ ဝေဖန်ထောက်ပြခြင်း” ကို ကောင်းမွန်တဲ့ အလေ့အထတစ်ခုအဖြစ် စနစ်တကျ မွေးမြူပေးရပါမယ်။
သင့် အဲန်ဂျီအိုရဲ့ ဘုတ်အဖွဲ့အစည်းအဝေးတွေမှာ “အားနာမှု” တွေကြောင့် ဆုံးဖြတ်ချက်တွေ ကြန့်ကြာနေရပါသလား။ ဒါမှမဟုတ် ထောက်ပြဝေဖန်မှုတွေကြောင့် အချင်းချင်း စိတ်ဝမ်းကွဲမှာကို စိုးရိမ်နေရပါသလား။
မြန်မာ့ဓလေ့၊ ဒေသအခြေအနေနဲ့ ကိုက်ညီပြီး အလုပ်လည်းတကယ်ဖြစ်မယ့် Culturally Intelligent Governance ယန္တရားတွေကို Metta Aid အနေနဲ့ အတူတူ ပုံဖော်ပေးဖို့ အဆင်သင့် ရှိနေပါတယ်။ အကယ်၍များ အေဒီလို စိန်ခေါ်မှုတွေနဲ့ ကြုံနေရတယ်ဆို Metta Aid ရဲ့ Messenger ကနေ ဖြစ်စေ၊ အီးမဲလ်ဖြင့်ဖြစ်စေ၊ ဖုန်းဖြင့်ဖြစ်စေ အသေးစိတ် ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်ခင်ဗျာ။
အားလုံး အဆင်ပြေကြပါစေ။




Comments